چاپ نوروزی شاهرود و سمنان

آشنایی با چاپ و انواع رایج آن در صنعت چاپ

تعاریف اولیه چاپ

چاپ در مفهوم لغوی به معنای انتقال اطلاعات از پیش تعیین شده شامل نوشته،حروف، اعداد، تصاویر و علائم بر روی یک زمینه است. به بیان ساده‌تر، چاپ در اثر فشار یک جسم بر روی سطح دیگر انجام می‌گیرد.

امروزه با رشد محصولات و کالاهای متنوع، نیاز به مستندات چاپی در عرصه‌های گوناگون همچون تجارت، صنعت و عرصه‌های فرهنگی افزایش یافته و با وجود تکنولوژی‌های جدید همچنان به عنوان یکی از عناصر مهم در تبادل و انتقال اطلاعات مورد استفاده بسیار قرار می‌گیرند.

 

چاپ

 

حال وقتی صحبت از چاپ می‌شود اولین چیزی که به عنوان یک مستند چاپی به ذهن ما می‌رسد یک کتاب و یا مجله خواهد بود؛ این در حالی است که امروزه دنیای چاپ و مستندات آن به قدری دستخوش تغییرات بسیار و گستره ای شده است که از اوراقی چون کتاب و مجله فراتر رفته و به صورت اشکال متعددی مانند کارت، کاتالوگ، ست‌های اداری، بروشور، بسته‌بندی‌های گوناگون شیشه، پارچه، اشیاء پلاستیکی و هزاران مورد دیگر در دسترس همگان قرار می‌گیرند. هر‌کدام از‌ این موارد باتوجه به جنس، شکل، طریقه مصرف، می‌توانند نوعی چاپ خاص و متفاوتی را به خود اختصاص دهند.

علی‌رغم پیشرفت صنعت تبلیغات به صورت مجازی و اینترنتی همچنان چاپ، جایگاه خود را در این زمینه در میان عموم مخاطبین خود حفظ کرده و مستندات چاپی متعددی همچون انواع مختلف کارت‌ها، کاتالوگ‌، ست‌های اداری، سربرگ، بروشور، استیکر، لیبل، بنر و … حاکی از این نقش پر رنگ هستند. بنابراین چاپ به عنوان یکی از مهم‌ترین رکن‌های صنعت تبلیغات بوده و  آگاهی از انواع چاپ و شیوه‌های مختلف متناسب با نوع کاربرد آن‌ها می‌تواند بسیار حائز اهمیت باشد.

 

صنعت چاپ و تبلیغات

 

از چاپ و عملیات مربوط به آن علاوه بر این‌که به عنوان یک صنعت یاد می‌شود، تحت عنوان نوعی هنر نیز تلقی می‌گردد. بدین ترتیب دقت و کنترل همه مواردی که از طراحی تا چاپ وجود دارد به عنوان نکات کلیدی است که در رساندن ما به نتیجه ای مطلوب تاثیرگذار است.

ما در این مقاله به بررسی انواع چاپ و شیوه‌های مختلف آن می پردازیم.

 

انواع چاپ

به صورت کلی می‌توان انواع چاپ را به سه گروه تقسیم کرد:

  • چاپ مستقیم
  • چاپ غیر مستقیم
  • چاپ غیر تماسی

 

1- چاپ مستقیم:

در این روش، سطحی که عملیات چاپ بر روی آن انجام می‌گیرد به صورت مستقیم با فرم چاپ در تماس است.

روش‌هایی که در آن‌ها از این نوع چاپ استفاده می‌شود عبارت‌اند از: کلیشه، لترپرس، سیلک اسکرین، باتیک، هلیوگراور، طلاکوب، فلکسو، نایلوپرینت.

 

چاپ مستقیم - لترپرس
چاپ مستقیم – لترپرس

 

ساخت کلیشه قدیمی‌ترین شیوه چاپ در این نوع بوده و مهرهای چاپی در فروشگاه‌ها و سازمان‌های گوناگون به عنوان نمونه‌‌های رایج از این چاپ می‌باشند.

 

2- چاپ غیر مستقیم:

در این روش از چاپ سطح چاپ شونده به طور غیر‌مستقیم با فرم چاپ در تماس است. بدین منظور ابتدا نقش اولیه به یک لایه بیرنگ منتقل شده و در نهایت از آن لایه بر روی سطح نهایی مثلا کاغذ منتقل می شود.

 

چاپ غیر مستقیم - افست
چاپ غیر مستقیم – افست

 

چاپ افست به عنوان یکی از معروف‌ترین نمونه‌های این روش چاپ است. در این مورد همانند آنچه گفته شد، رابط چاپ (زینک)، تصویر و مطالب مورد نظر اولیه را بر روی لاستیکی منتقل کرده سپس چاپ نهایی از روی لاستیک بر روی سطح مورد نظر اعمال می‌شود.

 

3- چاپ غیر تماسی:

در این روش، عملیات چاپ در اثر تماس صورت نمی‌گیرد بلکه به صورت کاملا مجزا، پودر یا جوهر به سطح چاپ مورد نظر پاشیده می‌شود. از جمله چاپگرهایی که از این روش چاپ استفاده می‌کنند چاپگرهای لیزری- جوهرافشان و فتوکپی است.

 

چاپ غیر تماسی - دیجیتال
چاپ نوروزی

انواع روش های چاپ

تکنولوژی چاپ  Printing Technology

به جمعی از متدهائی اطلاق میگردد که با آن ها می توان تصاویر و متون را بر روی ماده خاص چون کاغذ ، مقوا ، پی وی سی و . . . انجام داد.

 

چاپ غیر تماسی  Non – Impact Printing

به روش هایی در چاپ اطلاق می گویند که انتقال تصاویر و متون بدون اینکه با ماده چاپ شونده تماس داشته باشد صورت می گیرد. برای نمونه از این نوع چاپ می توان به پرینترهای جوهر افشان اشاره نمود.

 

چاپگر جوهر افشان  InkJet

چاپگرهای جوهر افشان در انواع مختلفی تولید می شود که بصورت خانگی، اداری و یا صنعتی مورد استفاده قرار می گیرند. چاپ جوهر افشان بر پایه اسپری نمودن رنگ از طریق هد چاپگر روی سطح مورد نظر انجام میشود. نوع اداری که عمومی ترین شکل این نوع چاپگرها می باشد همان چاپگرهای رنگی معمول است. از نوع صنعتی نیز برای ثبت تاریخ مصرف ، بارکد و مشخصات جدید اطلاعات بر روی محصولات مختلف استفاده می گردد.

 

چاپ های معمول  Conventional Printing

به مجموعه راه هائی که معمولا در تیراژهای بالا ( بیش از 1000 ورق ) صورت می گیرد می گویند. در این شیوه از یک رابط چاپ برای انجام عملیات چاپ استفاده می شود. شناخته شده ترین و معمول ترین روش این نوع چاپ، چاپ افست می باشد.

 

عکاسی  Photography

به روش انتقال تصاویری که به وسیله نور بر سطحی حساس انجام می گیرد عکاسی اطلاق می شود. عکاسی دارای مراحل مختلفی برای ظهور عکس می باشد. عکس از جمله روش های چاپی است که در هر خانه ای می توان به یک پرینتر معمولی نیز انجام داد. ترامهای روی عکس و اسلاید پیوسته است. امروزه با رشد دوربین های عکاسی دیجیتالی و ذخیره شدن عکس در حافظه ی گوشی این نوع از چاپ رو به فراموشی سپرده شده است.

 

ترموگرافی  Thermography

ترموگرافی نوع  از چاپ است که حرارت در آن نقش اصلی را ایفا می نماید. از نمونه های این مورد چاپ می توان فکس هائی با کاغذهای حساس را نام برد.

 

چاپگر مغناطیسی  Magnetography

چاپ مغناظیسی بر مبنای تشکیل یک میدان مغناطیسی منحصر می تواند عملیات چاپ را انجام دهد و از تکنولوژی NIP Non Impact Printing استفاده می نماید. از این متد چاپ برای آماده سازی چاپ CTP Computer to plate و چاپ دیجیتالی به صورت رول استفاده میگردد.

 

یونوگرافی  Ionography

در این روش چاپ که از تکنولوژی NIP استفاده می کند اتمها و مولکول های باردار مثبت یا منفی در یک فضا با ولتاژ زیاد حرکت میکنند و تصویر را بروی درام ایجاد می نمایند. بدین صورت تصویر به کاغذ انتقال می یابد. این نوع چاپ هم می تواند با تونر مایع و هم با پودر استفاده می شود.

 

الکتروفتوگرافی  Electrophotography

لازم به ذکر است که این روش چاپ از پر استفاده ترین روش های چاپ با تکنولوژی NIP می باشد که از 5 مرحله تشکیل گردیده است:

-تصویرنگاری

-انتقال مرکب

-چاپ

-ثابت سازی تصویر

-مرتب سازی

از این روش چاپ در دستگاه های دیجیتال و چاپگر های لیزری استفاده میکردد. بعضی اوقات به چاپگر های الکترو فوتوگرافی چاپگرهای لیزری نیز گفته می شود که این نوع نامگذاری عمومیت بیشتری دارد.

 

چاپ اسکرین  Screen Printing

چاپ اسکرین، چاپ سیلک و یا چاپ سیلک اسکرین به نوعی از چاپ گفته می شود که رنگ از درون یک توری به صورت شابلون آماده شده است عبور کرده و به سطح مورد نظر می رسد. از این روش بیشتر برای چاپ کسیه ها و ساک های دستی مورد استفاده قرار می گیرد.

 

چاپ گود  Gravure

متدی از چاپ که در آن تصاویر و نوشته ها به صورت سوراخ هائی در سطح فلز حک می شود و مرکب مایع درون این سوراخ ها قرار می گیرد و سپس بطور مستقیم یا غیر مستقیم چاپ صورت می گیرد.

 

چاپ برجسته  Letter Press

چاپ برجسته که در واقع نیز به شکل برجسته بوده و مرکب به روی سطح برجسته مالیده می شود و سپس آن سطح برجسته با سطح چاپ شونده تماس مستقیم می یابد.

 

تامپو / چاپ بالشتکی  Tampo – Pad Print

نوعی از چاپ غیر مستقیم است که در آن از گراور استفاده میگردد. ابتدا نقوش و نوشته ها به روش های مختلف بر روی سطح فلز حک می شود سپس مرکب مایع داخل حفره ها ریخته می شود و یک سطح لاستیک سیلیکونی تصویر یا نقش و نگار را به سطح چاپ شونده منتقل می کند. در این روش حروف کنده شده روی فلز خوانا می باشد.

انواع کاغذ مورد استفاده در چاپ کتاب

متداول ترین کاغذ برای چاپ کتاب

با افزایش قیمت کاغذ در سالهای اخیر، خرید کاغذ کتاب مهمترین عامل تاثیر گزار در هزینه کتابهای معمول(تک رنگ) می باشد. کاغذ دارای بافتی گیاهی بوده و درجه بندی های مختلفی دارد. مرغوبترین کاغذها از جنس پنبه و کتان می باشند. در درجه دوم کاغذهای ساخته شده از چوب و در درجه سوم از نیشکر قرار دارند. دو نوع متداول کاغذ  که در چاپ کتاب از آنها استفاده میگردد عبارتند از:

کاغذ تحریر

از کاغذهایی است که در اکثر کتابها استفاده شده است. بویژه در کتابهای تک رنگ.

کاغذ گلاسه

این نوع از کاغذ از مرغوبیت بالایی برخوردار بوده و معمولا برای چاپ های نفیس رنگی استفاده میشود. کاغذ گلاسه دارای دو نوع گلاسه براق و گلاسه مات می باشد.

سایز کاغذ

کاغذ در اندازه های مختلفی تولید میگردد. دو سایز رایج آن در کشور که در چاپ کتاب مورد استفاده قرار میگیرند عبارتند از:

کاغذ با ابعاد ۱۰۰ سانتیمتر در ۷۰ سانتیمتر.

– کاغذ با ابعاد ۹۰ در ۶۰ سانتیمتر.

گراماژ کاغذ

بیان کننده وزن کاغذ می باشد و بر اساس وزن کاغذ به ابعاد ۱۰۰سانتیمتر در ۱۰۰ سانتیمتر بیان می شود. به عنوان مثال در کاغذ با گراماژ ۷۰ گرم، منظور این است که ابعاد cm 100cm×  ۱۰۰ از این نوع کاغذ ۷۰ گرم وزن دارد.  گراماژ متداول برای چاپ های تک رنگ  ۷۰ و ۸۰ گرم می باشد.

طراحی و چاپ پوستر در شاهرود

انواع کاغذ در صنعت چاپ

انواع کاغذ در صنعت چاپ

انواع کاغذ در صنعت چاپ

 

امروزه بیش از ۳۰۰۰ نوع کاغذ مختلف، برای مصارف گوناگون، در بازار وجود دارد. ولی در صنعت کاغذسازی انواع کاغذ را به چهار گروه تقسیم می کنند:

الف) کاغذ و مقوای گرافیکی

ب) انواع مقوای بسته بندی

ج) کاغذ های بهداشتی

د) کاغذ های صنعتی برای مصارف الکترونیکی

مصرف کننده کاغذ نیز معمولاً انواع کاغذ را نسبت به مورد استفاده آن به انواع مختلف تقسیم و نام گذاری می کند: کاغذ تحریر، کاغذ روزنامه، کاغذ بایپل، مقوای جلد، کاغذ کتاب و کاغذ پاکت، بعضی از انواع کاغذ های معمولی می باشند. بطور کلی انواع کاغذ های مورد استفاده در صنعت چاپ به شرح زیر می باشند:

انواع کاغذ و مقوای مصرفی در چاپ:

 کاغذ روزنامه (  Paper  News Print) :کاغذی ارزان قیمت که به شکل رول و ورق یافت می شود. قدرت جذب بالا داشته و معمولا برای چاپ روزنامه با ماشین افست و لترپرس استفاده می شود.
گرماژ معمول: 50 گرم

کاغذ تحریر ( Writing Paper):کاغذهایی که معمولا برای چاپ به روش افست و برای تهیه سربرگ از آنها استفاده می شود و برای نوشتن با خودکار مناسب است.
گرماژ معمول: از 70 تا 100 گرم

کاغذ گلاسه مات و براق ( Coated Paper & Board – Matt & Glossy):کاغذ های با پوشش براق یا مات که در چاپ های رنگی کیفیت خوبی می دهند. پوشش صاف و یکنواخت ای نوع کاغذ باعث شده تا گاهی به آن Surface Paper نیز اطلاق شود.
گرماژ معمول: از 90 تا 300 گرمی

کاغذ خود کپی ( Carbonless Paper): کاغذی با پوشش شیمیایی که شبیه به کاربن عمل می کند و یک کپی از نوشته های دست نویس را روی صفحه بعدی انتقال می دهد. این نوع کاغذ به نام NCR نیز معروف است. گرماژ معمول: از 40 تا 240 گرمی

کاغذ انجیلی Bible Paper: کاغذی بسیار نازک که معمولا برای چاپ کتاب های قطور و ارزشمند استفاده می شود. این نوع کاغد به دلیل استفاده در چاپ انجیل به کاغذ انجیلی و همچنین کاغذ هندی India Paper نیز معروف است.

مقوای کارتی ( Index Board )

مقوایی در رنگهای متنوع. از این نوع مقوا برای جدا سازی بخش های مطالب در زونکن و از نوع مرغوب آن نیز گاهی برای چاپ کارت ویزیت استفاده می شود.

مقوای پشت طوسی (  Gray Back Board)

نوعی مقوا با گرم های متنوع که یک طرف آن سفید است. از این نوع مقوا در چاپ جعبه و بسته بندی های مختلف استفاده می گردد.
گرماژ معمول: از 200 تا 300 گرمی

مقوای پشت کرم یا زرد

این نوع مقوا که کیفیتی بالا تر از مقوای پشت طوسی دارد معمولا در ساخت جعبه های دارویی و بهداشتی بکار می رود. گرماژ معمول: از 200 تا 300 گرمی

کاغذ و مقوای فانتزی

آنچه در بازار ایران به نام مقوای فانتزی نامیده می شود طیف وسیعی دارد که شامل مقواهایی با بافت های مختلف و تنوع رنگی بسیار است. گرماژ معمول: از 120 تا 250 گرمی

کاغذ پلاستیکی

نوعی کاغذ از ترکیبات پلاستیک که چاپ افست به خوبی روی آن انجام می شود. بسیار مقاوم بوده به طوری که با دست پاره نمی شود. از نوع چسبدار در لیبل محصولات استفاده می کنند.
گرماژ معمول: از 250 تا 300 گرمی

كاغذ پشت چسبدار

اين نوع كاغذ كه در نوع مات و براق وجود دارد در ابعاد 70*50 در بازار يافت مي شود و چاپ افست به خوبي روي آن صورت مي گيرد.
اختصارات روي جعبه ها :
MG Machine Glazed كاغذ يك روي براق
MC Machine Coated كاغذ اندود شده
MF Machine Finish كاغذ پرداخت شده
ES Engine Sized كاغذ آهار خورده
SC Super Calendered كاغذ بسيار صاف

كاغذ كرافت يا كاهي ( Kraft Paper)

اين نوع كاغذ كه از خمير چوب سولفاته تهيه شده به رنگ قهوه اي كم رنگ است و نسبتا مقاوم. از كاغذ كرافت براي بسته بندي و گاهي در كارهاي فانتزي متفاوت چون پوستر و . . . استفاده مي شود.

كاغذ غير قابل نسخه برداري

اين نوع كاغذ تمام نور دستگاه هاي كپي را جذب كرده و نوري منعكس نمي كند. معمولا اين كاغذ ها به رنگ قرمز هستند.

 

ویژگی‌های مختلف انواع کاغذ و مقوا:

به طور کلی ویژگی‌های مختلف را می‌توان به 4 دسته کلی تقسیم کرد:

1- ویژگی‌ های فیزیکی شامل ضخامت، دانسیته، بالک و وزن پایه.

2- ویژگی‌ های مکانیکی شامل مقاومت کششی، مقاومت به پاره شدن، مقاومت به ترکیدن، مقاومت به تا خوردن و غیره.

3- ویژگی‌ های شیمیایی شامل PH کاغذ(سیستم ساخت کاغذ)، واکنش پذیری کاغذ و مواد افزودنی موجود در آن با سایر مواد شیمیایی صنعت چاپ از قبیل مرکب چاپ، رنگ‌ها و غیره .

4- ویژگی‌ های نوری شامل روشن و مات بودن، سفیدی، زردی، درخشش و غیره‌ بدیهی است که با توجه به نوع کاغذ و روش ساخت آن، ویژگی‌ های فوق و روابط متقابل بین آنها در انواع مختلف کاغذ بسیار متغیر بوده و به طور طبیعی بر ویژگی‌ های کاربردی آنها، اثرات تعیین‌کننده‌ای خواهد داشت.